Column: 'Omdenken'

Als er mij door de jaren heen één ding duidelijk is geworden—zeker na de laatste uitspraken van de Raad van State over stikstof—dan is het wel dat een goede staat van instandhouding van de natuur een randvoorwaarde is voor houdbare vergunningen. Kort gezegd: zonder goede natuur, geen houdbare vergunning! Ook niet voor het niet-agrarische bedrijfsleven.

Daar ligt de sleutel tot de oplossing, besef ik me. En dat voelt voor boeren misschien heel tegenstrijdig. Begrijpelijk, wat mij betreft. Voor mij voelt het net zo. Maar tegelijkertijd vraag ik me af: waarom zoeken we als boeren daar dan niet naar de oplossing? Ja, ik realiseer me heel goed dat dit een vorm van omdenken is! Maar waarom zie ik naast de gebiedscollectieven nog geen agrarische coöperaties zich inzetten voor natuurherstel of natuurontwikkeling, als juist een goede staat van instandhouding de juridische randvoorwaarde is voor de toekomst van de sector?

Verdienmodel

Waarom maken we daar als agrarische sector geen verdienmodel van? Waarom wordt dat niet gestimuleerd of ondersteund door het brede Nederlandse bedrijfsleven? Waarom blijven we met z’n allen wachten op de overheid, totdat die ons met generiek beleid dwingend iets oplegt?

Hoe mooi zou het zijn als wij, als boeren en de BV Nederland, deze handschoen zelf oppakken? Een nieuw verdienmodel in het algemeen belang, financieel ondersteund door zowel de BV Nederland als de overheid. Boeren hebben van oudsher altijd het landschap en de natuur op voortreffelijke wijze beheerd. En ja, het klopt dat veel kennis over natuurbeheer binnen de sector is verdwenen. Maar waarom dan geen kennisdeling door Terrein Beherende Organisaties aan agrariërs over natuurbeheer, in plaats van steeds weer een nieuwe technische oplossing (die in het verleden juridisch niet houdbaar bleken) te bedenken voor het stikstofprobleem?

Kansen

Ik begrijp heel goed dat deze gedachte voor veel boeren nog ver weg voelt. Maar als de sleutel tot juridisch houdbare vergunningen voor de BV Nederland ligt in een goede staat van instandhouding van de natuur, dan biedt dat naar mijn stellige overtuiging ook mooie kansen. Het schrappen van de EHS destijds heeft mij dan ook helemaal niets gebracht. We hebben het probleem alleen maar groter gemaakt en vooruitgeschoven. De oplossing ligt opnieuw in de verbinding—en dat vraagt niet alleen omdenken van boeren, maar ook van de BV Nederland en de overheid.

De oplossing ligt opnieuw in de verbinding—en dat vraagt niet alleen omdenken van boeren, maar ook van de BV Nederland en de overheid.

Eric Kleissen, Directeur De Land Bouwers